Eugeniusz Horbaczewski

Eugeniusz Horbaczewski
- 1917 - 1944 kpt. pilot myśliwski, urodził się 28 września 1917 roku w Kijowie jako syn Witolda i Anny. Wkrótce rodzina przeniosła się do Brześcia nad Bugiem. Tutaj ukończył szkołę powszechną i gimnazjum, równocześnie ukończył kurs szybowcowy uzyskując kategorię A i B. 14 sierpnia 1935 roku w Bezmiechowej otrzymał szybowcową kategorię C. Po gimnazjum w 1937 roku wstąpił do Centrum Wyszkolenia Oficerów Lotnictwa w Dęblinie. Szkołę Podchorążych lotnictwa ukończył jesienią 1939 roku. Stopień podporucznika otrzymał w pierwszych dniach września 1939 roku. 17 września 1939 roku otrzymał rozkaz ewakuacji do Rumunii skąd przez Jugosławię i Grecję przedostał się do Marsylii we Francji. Po upadku Francji dotarł do Anglii, przeszedł przeszkolenie myśliwskie trwające do października 1941 roku następnie trafił do 303 Dywizjonu Myśliwskiego. 6 listopada 1941 roku podczas lotu bojowego nad Francją po raz pierwszy zaatakował samolot niemiecki bez wyraźnego efektu. 4 kwietnia 1942 roku podczas lotu nad St Omer uzyskał pierwsze oficjalne zwycięstwo zestrzeliwując myśliwiec Fw-190. Latem 1943 roku jako jeden z wyróżniających się pilotów został zakwalifikowany do Polskiej grupy myśliwskiej nazwanej CYRK SKALSKIEGO walczącej nad Afryką Północną. Latając nad Afryką jako dowódca klucza zestrzelił pięć samolotów przeciwnika. Po rozwiązaniu Cyrku Skalskiego otrzymał przydział na dowódcę eskadry w 43 Brytyjskim Dywizjonie Myśliwskim a wkrótce objął dowództwo nad 43 dywizjonem. W październiku 1943 roku odszedł na odpoczynek. 16 lutego 1944 roku po awansie na kapitana objął dowództwo 315 Polskiego Dywizjonu RAF. 22 czerwca 1944 roku podczas lotu bojowego nad Francją spostrzegł iż pilot 315 Dywizjonu przymusowo lądował we Francji nieopodal niemieckich oddziałów, po lądowaniu wysiadł i pomachał kolegom iż jest cały i zdrowy. Horbaczewski błyskawicznie podjął decyzje, lądował nieopodal, zabrał pilota do kabiny posadził go na swoim miejscu sam siadając na kolanach kolegi bezpiecznie wrócili na własne lotnisko. 18 sierpnia 1944 roku poleciał na czele 315 Dywizjonu (12 samolotów) nad Francję. W pewnej chwili Horbaczewski dostrzegł grupę około 60 myśliwców FOCKE WULF Fw-190 naprowadził dywizjon tak iż zaskoczenie było pełne w efekcie 315 dywizjon osiągnął olbrzymi sukces. Było to najwyższe zwycięstwo pojedyńczego Dywizjonu RAF podczas jednego lotu. Piloci zestrzelili 16 myśliwców przeciwnika na pewno, jeden zaliczono jako zestrzelenie prawdopodobne i trzy uszkodzono. Sam Horbaczewski zestrzelił 3 samoloty, goniąc za kolejnym myśliwcem przeciwnika sam został trafiony. Zginął na miejscu, samolot na pełnej prędkości wbił się w ziemię. Śmierć dowódcy była jedyną stratą dywizjonu. Pochowany został na cmentarzu komunalnym w Creil we Francji

Łącznie Horbaczewski zwany przez kolegów "Dziubek" wykonał 250 lotów

bojowych, zestrzelił oficjalnie 16,5 samolotów przeciwnika, jeden samolot zaliczono jako zestrzelenie prawdopodobne i jeden jako uszkodzenie. Dodatkowo zestrzelił cztery pociski latające V-1. Posiadał liczne odznaczenia w tym brytyjskie DFC (Distinguished Flying Cross - Zaszczytny Krzyż Lotniczy), DSO (Distinguished Service Order - Zaszczytny Order Zasługi nadany pośmiertnie, otrzymało go tylko ośmiu polskich lotników). Polskie Srebrny Krzyż Orderu Virtuti Militari V klasy (nadany 7 listopada 1943 nr 08478), Złoty Krzyż Orderu Virtuti Militari IV klasy (nadany pośmiertnie 11 października 1944 z numerem 00061, otrzymało go jedynie siedmiu lotników), czterokrotnie Krzyż Walecznych, Medal Lotniczy

Lista zwycięstw

Data zestrzelenie pewne/prawdopodobne/uszkodzenie

6.11.1941 ------ /Bf 109
4,04.1942 Fw-190
16.04.1942 Bf 109
19.08.1942 Fw 190
28.03.1943 Ju-88
2.04. 1943 Bf-109
6.04.1943 Bf-109
22.04.1943 Fw-190
22.04.1943 Fw-190
4.09.1943 Bf-109
15.09.1943 ------ / ------- / Fw-190
16.09.1943 Fw-190
16.09.1943 Fw-190
12.06.1944 Fw-190
30.07.1944 Fw-190
30.07.1944 ½ Fw-190
18.08.1944 Fw-190
18.08.1944 Fw-190
18.08.1944 Fw-190

Razem 16,5 / 1 / 1


Oprac. Jacek Waszczuk