Ostatni lot Concorda

CONCORDE (Concorde-zgoda) - w połowie lat pięćdziesiątych w Wielkiej Brytanii w zakładach British Aircraft Corporation rozpoczęto prace nad pierwszym na świecie pasażerskim samolotem naddźwiękowym. Wkrótce we Francji we współpracy kilku wytwórni rozpoczęto prace nad pasażerskim samolotem naddźwiękowym. Na początku lat sześćdziesiątych okazało się iż żadna z wytwórni we Francji i Wielkiej Brytanii nie jest w stanie samodzielnie opracować tak skomplikowanego samolotu, w 1962 roku połączono wysiłki. Do rozwiązania było wiele problemów między innymi chłodzenie kabiny pasażerskiej podczas ponad dwugodzinnego lotu z prędkością około 2 Ma. Podczas lotu powierzchnia kadłuba miejscowo ogrzewa się do temperatury 110-140 °C. Prototyp został oblatany 2 marca 1969 roku przez znanego pilota doświadczalnego Andre Turcata. Podczas próbnych lotów napływały zamówienie od linii lotniczych z całego świata, przed wprowadzeniem do produkcji zebrano 70 zamówień. Kilkukrotne przekroczenie kosztów opracowania samolotu powoduje iż koszt programu przekroczył 1,2 mld funtów. Kryzys paliwowy i znaczna podwyżka cen paliw powoduje iż kolejne linie lotnicze wycofały się z zamówień. Zbudowano jedynie 16 samolotów seryjnych, weszły na wyposażenie wyłącznie linii AIR FRANCE i BRITISH AIRWAYS. 21 stycznia 1976 roku wykonano pierwsze loty z pasażerami. Do połowy lat osiemdziesiątych samoloty przynosiły deficyt używane były wyłącznie ze względów prestiżowych. W następnych latach sytuacja nieco się poprawiła. Według Wiktora Suworowa byłego agenta GRU, Komitet Centralny ZSRR nakazał wykraść plany konstrukcyjne samolotu i zbudować rosyjski odpowiednik. W ZSRR powstał samolot TUPOLEW Tu-144 w identycznym układzie aerodynamicznym, z niewielkimi zmianami. Przy konstrukcji Tu-144 nie poradzono sobie z wieloma problemami technologicznymi, niezawodność pozostawiała wiele do życzenia i po krótkiej eksploatacji próbnej na trasie Moskwa - Ałma Ata samoloty zostały wycofane.

Samolot Concorde podczas lotu z dużymi prędkościami posiadał własności przypominające myśliwiec, brak doświadczenia przy konstruowaniu tego rodzaju samolotu spowodował iż zaprojektowano samolot nieco na wyrost, struktura samolotu posiadała obliczeniową wytrzymałość 45 000 godzin lotu. Wszystkie wyprodukowane maszyny latały szczęśliwie (nie licząc drobnych incydentów) do lata 2000 roku. 25 lipca 2000 roku podczas startu Concorda z Paryża rozpędzony samolot na pasie startowym najechał na kawałek blachy, splot nieszczęśliwych wypadków doprowadził do pożaru na pokładzie i katastrofy. Wszystkie samoloty wycofano z lotów do czasu wyjaśnienia, po wprowadzeniu usprawnień uniemożliwiających powtórzenia wypadku, samoloty wróciły do eksploatacji, równocześnie wykorzystano niezamierzoną przerwę w lotach do wykonania drobnych modyfikacji w konstrukcji płatowca oraz wyposażenia. Jesienią 2001 samoloty powróciły do lotów pasażerskich by od 7 listopada 2001 roku rozpocząć pełną eksploatacje z intensywnością z przed wypadku. Jedna był to łabędzi śpiew przed definitywnym wycofaniem maszyn z użytkowania. Oficjalnie podanym powodem zakończenia eksploatacji były wysokie koszty spodziewanej modernizacji.

KONSTRUKCJA metalowa półskorupowa, FAIL SAFE, nos kadłuba do lądowania i startu opuszczany dla poprawy widoczności z kabiny pilota, kabina pasażerska wyłącznie z miejscami pierwszej klasy 100 - 144 miejsc, na skrzydłach klapolotki i sterolotki wychylane hydraulicznie, podwozie trójpodporowe chowane hydraulicznie

NAPĘD cztery silniki turboodrzutowe Rolls-Royce/SNECMA Olympus 593 o ciągu po 16300 daN z dopalaczem z odwracaniem ciągu

DANE Concorde

rozpiętość m 25,56
długość m 62,10
wysokość m 11,40
powierzchnia nośna m˛ 358,3
masa własna kg 78 700
masa ładunku kg 12 700
masa startowa kg 185 065
prędkość maksymalna Ma 2,2
prędkość przelotowa Ma 2,04
prędkość minimalna km/h 300
wznoszenie m/sek 25,4
pułap maksymalny m 18 300
zasięg km 5100
zasięg maksymalnie km 6600


Oprac. Jacek Waszczuk