BAE Hawk - na Jersey International Air Display 2007 BAE Hawk - na Jersey International Air Display 2007foto. Patryk Kucza


BAE Hawk - brytyjski samolot szkolno-treningowy, używany też jako lekki myśliwiec. Pierwszy lot odbył w 1974 r., służy w RAF od 1976, gdzie zastąpił samoloty Folland Gnat. Do chwili obecnej wyprodukowano około 900 egzemplarzy, które służą lub służyły w siłach powietrznych 18 krajów. Lotnictwo amerykańskiej marynarki używa specjalnej wersji samolotu, pod oznaczeniem T-45 Goshawk, zdolną do lądowania na lotniskowcach. Na początku lat 80-tych pojawił się pomysł i potrzeba wsparcia "rasowych" myśliwców RAF w misjach obrony powietrznej terytorium Królestwa. By mogły wypełniać tego typu zadania, nie wystarczał zasobnik z działkiem. Samoloty zostały przystosowane do przenoszenia pocisków klasy powietrze-powietrze AIM-9L Sidewinder na podwieszeniach podskrzydłowych. 89 zmodernizowanych Hawków otrzymało również dodatkowe dwa węzły podskrzydłowe, jednak w praktyce wykorzystywano tylko dwa z nich. Przy porównaniu Hawka do dużo nowocześniejszych myśliwców okazuje się, że Hawk nadal jest bardzo szybki i zwrotny, idealny do akrobacji na małej wysokości. Red Arrows zazwyczaj latają z prędkością 360 węzłów (ok. 668 km/h).
 
Konstrukcja - Hawk jest dolnopłatem napędzanym jednym silnikiem. Jego półskorupowa konstrukcja wykonana jest całkowicie z metalu. Przed kabiną znajduje się przedział wyposażenia radioelektronicznego oraz reflektor i odbiornik ciśnienia, następnie umieszczono dwuosobową kabinę osłoniętą stałym wiatrochronem i jednoczęściową uchylną na prawy bok osłoną. Dalej po bokach kadłuba dwa wloty powietrza do silnika a na grzbiecie chwyty powietrza do klimatyzacji, wylot gazów z pomocniczego silnika turbinowego, awaryjna (wysuwana) turbinka powietrzna napędzająca prądnicę w przypadku wyłączenia silnika oraz przede wszystkim umieszczony za kabiną elastyczny zbiornik paliwa. Za zbiornikiem umieszczono silnik Adour 151- 01 a pod nim hamulec aerodynamiczny i dwie płetwy stabilizujące stateczność. Całość kończy pojedyncza dysza wylotowa napędu, usterzenie poziome i pojedyncze pionowe.

Skrzydła - wykonano według profilu laminarnego ze stopów aluminium. Mają kształt trapezowy z 2 stopniowym wzniosem i niewielkim skosem (26 stopni przy krawędzi natarcia i nieco ponad 21 stopni przy jednej czwartej cięciwy). Większość dwudźwigarowej konstrukcji skrzydła wypełnia zbiornik paliwa oraz wnęka goleni podwozia głównego.

Usterzenie - umieszczony przed poziomym, statecznik pionowy jest w kształcie trapezu. Zaokrąglony w górnej części, wyposażony został w antenę radiową, a przede wszystkim w wychylany mechanicznie ster kierunku o konstrukcji przekładkowej.

Podwozie - Hawk posiada trzy golenie podwozia, każde wyposażone w pojedyncze koło. Nie sterowane koło przednie chowa się do tyłu w kierunku kabiny załogowej, a obie golenie główne do skrzydłowych wnęk ruchem skierowanym prostopadle do kadłuba.

Napęd - pierwsze samoloty otrzymały dwuprzepływowy silnik turbinowy Rolls-Royce/Turbomeca Adour 151-01 o maksymalnym ciągu 23,15 kN. Jako samolot poddźwiękowy Hawk nie posiada napędu wyposażonego w dopalacz. Nad głównym napędem umieszczono pomocniczą jednostkę napędową (rozruchową), francuski silnik turbinowy Microturbo 047 Mk2. Przekazywane od 1980 roku zespołowi akrobacyjnemu Red Arrows samoloty otrzymywały silnik Adour 151-02 (m.in. poprawiona praca przepustnicy i zwiększony dopływ paliwa do silnika).

Awionika i wyposażenie kabiny - obaj piloci zajmują miejsca jeden za drugim w układzie tandem. Instruktor zajmujący siedzisko z tyłu, dla poprawy widoczności z kabiny ma podniesiony nieco wyżej fotel. Zastosowano wyposażone w silniki rakietowe fotele Martin Baker Mk10B a następnie Mk10LH klasy zero-zero. Obie kabiny wyposażono w tradycyjne instrumenty pilotażowe i zobrazowania danych. Składają się na nie:

  • urządzenie TACAN produkcji Raytheon (CAT 7000);
  • urządzenie ILS produkcji Cossor (CILS.75/76);
  • radiostacja UHF i radiostacja VHF (obie produkcji Sylvania);
  • kompas produkcji Smith-Newmark;
  • celownik F.195 firmy BAe Systems (tylko około 90 maszyn);
  • kamera telewizyjna i magnetowid (tylko w maszynach z F.195);
  • żyroskop BAe Systems;
  • dwa magnetyczne wskaźniki wysokości (Honeywell RAI-4 4).

 

Uzbrojenie

Podstawowym zadaniem RAF-owskich Hawków było szkolenie personelu. Tak więc uzbrojenie przedstawiało się ono nader skromnie, nawet w stosunku do powstających wkrótce kolejnych, eksportowych wersji samolotu. W zasobniku podkadłubowym montowano działko 30mm Aden Mk4 (produkcji BAe Systems) z zapasem 120 sztuk amunicji. Prędkość stosowanej amunicji burzącej lub przeciwpancernej oscylowała w granicach 790 m/s przy szybkostrzelności działka Aden rzędu 1200-1400 strz/min. Na podwieszeniach (maksymalna praktykowana ich masa to łącznie 680 kg ) przenoszono ćwiczebne bomby, niekierowane pociski rakietowe lub podwieszane zbiorniki o pojemności 455 litrów każdy. 
 

 

Dane taktyczno – techniczne samolotu Hawk T Mk 1

Całkowita długość kadłuba - 11,845 m
Rozpiętość skrzydeł - 9,39 m
Wysokość - 3,98 m
Baza podwozia - 4,5 m
Masa własna – 3647 kg
Podwieszenia – 2567 kg
Masa paliwa – 1655 l
Maks masa startowa – 5700 kg
Maks masa do lądowań – 4649 kg
Obciążenie skrzydeł – 341,5 kg/m2
Prędkość maks npm – 1000 km/h
Wznoszenie na 9150 m - 6:06 min
Rozbieg – 550 m
Dobieg – 488 m 
 

źródło. www.airshow.sp.mil.pl