Lazair Series II Lazair Series II

 


Ultraflight Lazair - w 1977 r. Dale Kramer student inżynierii lotniczej na University of Toronto pojawił się na konwencji EAA w Oshkosh. Zaintrygowany potencjałem jaki niosą ze sobą samoloty ultralekkie postanowił opracować maszynę mieszczącą się w tej kategorii. Zaczęło się od modelu szybowca, który z czasem wyewoluował w Lazair'a. Maszyna ta wykazywała bardzo niską prędkość przelotową, stąd nazwa będąca skrótem od Lazy-air (leniwe powietrze). W konstrukcji samolotu zastosowano rozwiązania nietypowe dla ultralightów z lat 70. Lazar był jedyną z pierwszych maszyn w swojej kategorii z którym zastosowano kontrolę we wszystkich trzech osiach. Innymi ciekawostkami było zastosowanie wingletów, odwróconego usterzenia motylkowego, układu dwusilnikowego (rzekomo dla bezpieczeństwa) i poliestrowego pokrycia skrzydeł i ogona. Początkowo prototyp otrzymał parę silników, z których każdy wytwarzał zaledwie 5,5 KM. Koncepcja Lazaira powstała w umyśle Dale'a Kramera, jednak w procesie konstrukcyjnym wspomagał go Peter Corley. Lot prototypu miał miejsce w 1978 r.. Po tym sukcesie Kramer postanowił założyć w swoim rodzinnym mieście (Port Colborne w Ontario) Ultraflight Aircraft, dzięki temu już w 1979 r. rozpoczęła się produkcja Lazaira.


Pierwsza wersja samolotu nazywała się początkowo po prostu Lazair, jednak gdy pojawiły się kolejne odmiany otrzymała ona oznaczanie Lazair I. Pierwszy wariant wyposażony był przez dwa silniki 100 cc Pioneer o mocy 5,5 KM, które napędzały plastikowe, dwułopatowe śmigła ciągnące. Wkrótce okazało się, że zapotrzebowanie na tego typu samolot jest dosyć duże, jednak klienci żądali mocniejszego napędu. Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom opracowano nową wersję zwaną Lazair II. Samolot ten wyposażono w jednocylindrowy silnik, wykorzystywany zazwyczaj w pompach strażackich. Był to 9,5- konny Rotax 185. W Lazairze II wykorzystano takie same plastikowe śmigła co w poprzedniku. W trakcie produkcji drugiej wersji zastąpiono płozy ogonowe, kółkami. Mimo że samolot miał otwartą kabinę - loty w zimie mogły by być nieco problematyczne - proponowany był również wariant wyposażony w narty do lądowania na śniegu. Od 1983 r. w produkcji znalazła się dwumiejscowa wersja opisywanego ultralighta. Siedzenia ucznia i instruktora znajdowały się obok siebie. Powstało 50 samolotów tego typu. Maszyny te oznaczane były jako Lazair II, mimo iż znacznie różniły się od wersji jednomiejscowej m.in. zastosowaniem 26-konnych silników JPX PUL 425 i czterokołowego podwozia głównego (wcześniej dwa koła).


Kolejną odmianą był Lazair III, który wykorzystywał 46 calowe koła (wcześniej 16 lub 26 cali). Innymi istotnymi zmianami był tradycyjny (w podłodze) montaż drążka sterowego i zastosowanie hamulców kontrolowanych piętą. Lazair III mógł wykonywać manewry z większymi wartościami przeciążenia. Osiągnięto to dzięki wzmocnieniu zastrzałów skrzydeł. Podstawowy wariant Lazaira III wykorzystywał te same silniki co poprzednik. W tym jednak przypadku możliwe było zamówienie maszyny z mocniejszą jednostką napędową, składającą się z dwóch 25-konnych silników KFM, lub 26-konnych JPX PUL 425. Produkcji doczekały się również dwie wersje specjalne tj. Elite i Lazair SS. Elite otrzymał wzmocniony kadłub oraz zakrytą kabinę, miało to spełnić oczekiwania pilotów oczekujących od swoich maszyn minimum komfortu oraz tych którzy posiadali nieco większą wagę, przez co nie mogli siąść za sterami tradycyjnych odmian. Nazwa wariantu „SS” jest skrótem od „Survallience Special”. Samoloty te wykorzystywane były przez policję hrabstwa Monterey Park w Kalifornii. Lazair SS wykorzystywał płatowiec Elite i silniki JPX PUL 425 o mocy 26KM każdy.


W latach 1978- 1984 powstało ponad 2000 Lazairów, co jak na samolot ultralekki, przełomu lat 70. i 80. jest świetnym wynikiem. Niemal wszystkie te samoloty trafiły do prywatnych użytkowników w Kanadzie i USA. W październiku 2007 r. w Kanadzie latało jeszcze pomad 450 tych maszyn. Obecnie istnieją dwa większe kluby zrzeszające właścicieli Lazairów, są to: Lazair.com i Lazairforce. Dzięki ich działalności posiadacze tych samolotów mogą wymieniać informację dotyczące utrzymania płatowców, czy zlotów organizowanych przez te stowarzyszenia.


Dane techniczne (Lazair II):

Długość: 3,97m

Rozpiętość: 11,1m

Wysokość: 1,92m

Powierzchnia nośna: 13,3m2

Masa (własna): 95kg

Masa (startowa): 204kg

Prędkość (nieprzekraczana): 97km/h

Prędkość (maksymalna): 89km/g

Prędkość (przelotowa): 72km/h

Prędkość (minimalna): 28km/h

Zasięg: 217km



Oprac. Kamil Stasiak