Zdjęcie dnia

  • Jacek Grześkowiak

    Jacek Grześkowiak

Newsletter

Cotygodniowa porcja informacji lotniczych

JOOMEXT_TERMS

Pogoda

 


Dołącz do nas !

FB TW google-plus-ikona-2012 YT 

 


Tu-16 Badger ETupolev Tu-16

 

Tupolev-16 – radziecki odrzutowy samolot bombowy, skonstruowany w latach 50. w biurze konstrukcyjnym Tupolewa, w kodzie NATO oznaczany jako "Badger". Używany w wielu wariantach, w tym jako bombowiec strategiczny, bombowiec morski, samolot rozpoznawczy i walki radioelektronicznej. Tu-16 służyły około 50 lat na uzbrojeniu ZSRR i kilku innych państw, zbudowano ich 1507. Produkowano je też na licencji w Chinach jako Xi’an H-6.

 

Historia - Pod koniec lat 40. w biurze konstrukcyjnym Mikulina opracowano nowy silnik turboodrzutowy o dużym ciągu AM-03, z którym następnie w 1950 opracowano kilka wariantów nowego powiększonego projektu wywodzącego się z samolotu „86”, oznaczonych początkowo roboczo „494” i „495”, z różnym rozmieszczeniem silników (rozpatrywano też warianty z 4 silnikami TR-3A lub TR-5). Z uwagi na zachęcające wyniki, w czerwcu 1950 biuro Tupolewa otrzymało oficjalne zamówienie rządowe na zaprojektowanie bombowca dalekiego zasięgu, z dwoma silnikami TR-3F (AL-5) Liulki. Jednakże, Tupolew zdecydował użyć mocniejszych silników AM-03, umieszczonych w gondolach po obu bokach kadłuba. Dalsze prace prowadzono pod oznaczeniem projektu „88” (lub Tu-88 albo "wyrób N" – oznaczenie wewnątrzzakładowe).

Prototyp samolotu „88”, który otrzymał następnie oznaczenie wojskowe Tu-16, zbudowano pod koniec 1951. Został on oblatany 27 kwietnia 1952. Próby wykazały jednak konieczność zmniejszenia masy konstrukcji w celu osiągnięcia zakładanego zasięgu. Drugi ulepszony prototyp „88-2” został oblatany 6 kwietnia 1953; zdołano obniżyć w nim masę własną samolotu z 41 do 36,5 ton. Po jego udanych próbach państwowych, 28 maja 1954 przyjęto samolot Tu-16 na uzbrojenie Lotnictwa Dalekiego Zasięgu i morskiego. W tym czasie uruchomiono już produkcję seryjną w zakładzie nr 22 w Kazaniu i pierwszy seryjny samolot został zbudowany 29 października 1953. Od 1954 produkcję rozpoczęto także w zakładzie nr 1 w Kujbyszewie, a od 1955 w zakładzie nr 64 w Woroneżu. Ogółem do 1962 zbudowano 1507 samolotów Tu-16 wszystkich wersji (800 w Kazaniu, 543 w Kujbyszewie i 166 w Woroneżu), plus dwa prototypy.

 

Opis tecniczny - Metalowy średniopłat o układzie klasycznym. Kadłub konstrukcji półskorupowej. Smukłe skrzydła o skosie 35°, konstrukcji dwudźwigarowej – kesonowej. Usterzenie klasyczne o skosie 42°. System sterowania mechaniczny, bez wspomagania. Charakterystyczną cechą Tu-16 były dwie duże gondole silników u nasady skrzydeł, przechodzące w kadłub. Płatowiec skonstruowany z uwzględnieniem reguły pól. Załoga 6-osobowa w dwóch hermetyzowanych kabinach, zaopatrzonych w fotele katapultowe (część załogi – wyrzucane w dół). Z przodu kadłuba kabina dwóch pilotów, operatora systemów elektronicznych (obsługującego też zdalnie wieżyczkę grzbietową) i nawigatora-bombardiera, który zajmował stanowisko w oszklonym nosie. W ogonie kabina dwóch strzelców (jeden naprowadzał dolną wieżyczkę przez boczne wypukłe okna, drugi ogonową wieżyczkę ze stanowiska ogonowego). Podwozie samolotu trójpodporowe, golenie główne (po 4 koła) chowane do gondoli w skrzydłach, goleń przednia dwukołowa; ponadto spadochron hamujący. Komora bombowa w kadłubie, za dźwigarami centropłata. Część wersji przenoszących pociski rakietowe i innych specjalistycznych miały dodatkową hermetyzowaną kabinę operatora i inne urządzenia w komorze bombowej. W części tych wersji samolot wyposażony był w stacje radiolokacyjne różnych typów, w nosie kadłuba lub komorze bombowej. W ogonie celownik radiolokacyjny kierowania uzbrojeniem obronnym PRS-1 Argon.

Używane silniki turboodrzutowe: AM-03 o ciągu 8750 kg. Od 1958 montowano RD-3M o ciągu 9520 kg. Paliwo w 27 zbiornikach w kadłubie i skrzydłach o pojemności 43 800 l.

Uzbrojenie obronne stanowiło 7 działek kalibru 23 mm AM-23 – 6 w trzech zdalnie sterowanych stanowiskach na grzbiecie, pod kadłubem i w ogonie oraz 1 stałego w nosie. Optyczny celownik bombowy OPB-11R i radiolokacyjny RPB-4 Rubidij-MM (w osłonie pod kabiną). Samolot wyposażony był w dwie nadmuchiwane łódki ratunkowe. W skład wyposażenia wchodziły radiostacje, urządzenie identyfikacji swój-obcy (IFF) SRZO-2M „Chrom-Nikiel”, stacja ostrzegania o opromieniowaniu Syrena-2 lub -3 lub Bierieza, aparat fotograficzny.

Uzbrojenie bombowe w postaci bomb konwencjonalnych składało się w wersjach bombowych i części innych wersji typowo z do 18 bomb 500 kg lub 24 bomb 250 kg w komorze bombowej. Po modernizacjach w latach 70. samoloty mogły zabierać do 26 bomb 500 kg lub 40 bomb 250 kg w komorze bombowej i na dwóch belkach pod skrzydłami. Można było zabierać bomby wagomiaru do 9000 kg. Uzbrojenie wersji przenoszących pociski rakietowe zostało bliżej opisane w tekście (w zależności od wersji, po 2 pociski KS-1, KSR-2, KSR-5, KSR-11, 1 pocisk K-10 lub 1 pocisk K-10 i 2 KSR-5).

 

wikipedia.org