305 Dywizjin Bobowy ZIEMI WIELKOPOLSKIEJ


305 Dywizjon Bombowy imienia Marszałka Józefa Piłsudzkiego zorganizowany został 29 sierpnia 1940 roku z personelu 3 Poznańskiego i 5 Lidzkiego Pułku Lotniczego na lotnisku Bramcote. Szkolenie odbywało się wspólnie z personelem 304 Dywizjonu Bombowego, analogicznie jak w poprzedniej jednostce przed ukończeniem szkolenia na samolotach Battle przyszła decyzja o przezbrojeniu na samoloty Wellington. W związku z czym minęło blisko osiem miesięcy do uzyskania gotowości bojowej. 24 kwietnia 1941 roku dywizjon zakończył szkolenie, następnego dnia w składzie 1 Grupy Bombowej trzy samoloty Wellington wykonały pierwsze loty bojowe na bombardowanie portu w Rotterdamie. Nocą 2/3 maja 1941 roku podczas bombardowania portu w Emden (Niemcy) utracono pierwszy samolot, zginęła cała sześcioosobowa załoga. Nocą 7/8 listopada 1941 roku wykonano pierwsze bombardowanie Berlina. 1941 roku zamknięto wykonaniem 284 lotów bojowych w czasie 1479 godzin w tym czasie poległo 64 lotników a 12 dostało się do niewoli. 25 kwietnia 1942 roku dywizjon wizytowany był przez gen. Władysława Sikorskiego w towarzystwie wyższych oficerów, pierwsi lotnicy dywizjonu udekorowani zostali Krzyżami Virtuti Militari. Nocą 30/31 maja 1942 roku dywizjon uczestniczył w pierwszym 1000 samolotowym nalocie na Niemcy (Kolonia), nocą 1/2 maja uczestniczono w kolejnym 1000 samolotowym nalocie, tym razem na Essen. Nocą 25/26 maja 1942 roku załogi uczestniczyły w trzecim mamucim nalocie na Niemcy, jeden z samolotów został uszkodzony przez artylerię przeciwlotniczą musiał wodować na Morzu Północnym, w składzie załogi leciał dowódca bazy płk pil. Stanisław SKARŻYŃSKI, załoga zdołała uratować się po 8 godzinach została wyłowiona, płk Skarżyński nie zdołał dotrzeć do pontonu utonął w lodowatej wodzie. 22 lipca 1942 roku dywizjon przenosi się na lotnisko Hamswell na którym bazują już polskie dywizjony bombowe 300 i 301. Ew 1942 roku poza lotami na bombardowanie rozpoczęto także loty na minowanie wód przybrzeżnych. Podczas bombardowanie Essen nocą 5/6 marca 1943 roku jeden z Wellingtonów został zaatakowany przez nocny myśliwiec MESSERSCHMITT Me-110, celnym ogniem strzelca Pisarka został zestrzelony, po powrocie na lotnisko w trybie natychmiastowym zostali udekorowani DFM sierż. strz. Z. Piserek i sierż. pil. K. Artymiuk. Nocą 24/25 czerwca 1943 roku podczas lotu bojowego kpt. strz. Olgierd Łuczkowski zastrzelił nocnego myśliwca za co został udekorowany DFC. Nocą 2/3 sierpnia 1943 roku wykonano ostatnie loty bojowe w składzie Bomber Command.

Analogicznie jak w 304 Dywizjonie wysokie straty w ludziach spowodowały, iż wystąpił problem z uzupełnieniami. Dla ratowania sytuacji przesunięto dywizjon do lotnictwa taktycznego do 2 TAF (Second Tactical Air Force), załogi przesiadły się na bombowce Mitchell, wkrótce nastąpiło kolejne przezbrojenie na "drewniane cudeńka" DE HAVILLAND MOSQUITO. Pierwszy lot bojowy na nowych maszynach wykonano 25 stycznia 1944 roku. Na samolotach wykonywano loty bojowe innego rodzaju głównie RAMROD, między innymi 2 sierpnia 1944 roku zbombardowano zamek Chateau nad Loarą (tajny niemiecki ośrodek szkolenia sabotażystów). 31 sierpnia 1944 roku zniszczono 4 zbiorniki paliwa w Nomexy (Francja), spłonęło 13 mln litrów paliwa. Atakowano wyrzutnie pocisków latających V-1. Wciąż wysokie straty w personelu latającym wymusiły szerszy napływ Brytyjczyków do dywizjonu. Od maja 1944 roku do zakończenia wojny jedna z eskadr była eskadrą brytyjską. Nocą 2/3 maja 1945 roku dywizjon wykonał ostatnie loty bojowe

W składzie Bomber Command dywizjon wykonał 1117 lotów bojowych w czasie 6056 godzin, zrzucono 1555 ton bomb i min morskich. Straty wyniosły 136 poległych 10 zaginionych i 33 trafiło do niewoli. W lotnictwie taktycznym wykonano 2468 lotów bojowych w czasie 6971 godzin zrzucono 1213 ton bomb, poległo 60 lotników, 3 zaginęło jeden dostał się do niewoli.

29.08.1940 utworzono dywizjon

24.04.1941 dywizjon osiągnął gotowość bojową

25.04.1941 wykonano pierwsze loty bojowe

6.01.1947 rozwiązano dywizjon

SM oznaczenie kodowe malowane na samolotach dywizjonu przez cały okres istnienia.

ODZNAKA skrzydło husarskie skierowane w lewą stronę i oparte na literach JP (od Józef Piłsudzki). W dolnej prawej części skrzydła był umieszczony pionowo numer 305 zaś z lewej strony część polskiej szachownicy lotniczy, niżej część trójkolorowego znaku RAF z nałożonymi złotymi elementami buławą marszałkowską. Odznaka zatwierdzona przez gen. Sosnkowskiego w Dz. Rozk. N. W. nr 3 poz 31 z 2.07.1943 Anglia

KOLEJNI DOWÓDCY

Brytyjski

W/Cdr J. Drysdale

Polscy

ppłk naw. Jan Jankowski 29.08.1940 - 3.04.1941
ppłk pil. Bohdan Kleczyński 4.04.1941 - 8.08.1941
mjr pil. Robert Beill 10.08.1941 - 20.06.1942
mjr pil. Kazimierz Śniegula 21.06.1942 - 17.01.1943
mjr pil. Tadeusz Czołowski 18.01.1943 - 27.06.1943
mjr pil. Kazimierz Konopasek 28.06.1943 - 30.07.1944
mjr pil. Bolesław ORLIŃSKI 1.08.1944 - 31.01.1945
mjr pil. Stanisław Grodzicki 1.02.1945 - 30.10.1945
mjr pil Ryszard Referowski 1.11.1945 - 6.01.1947

KOLEJNE LOTNISKA BAZOWANIA

Bramcote Anglia 29.08.1940 - 2.12.1940
Syerston Anglia 2.12.1940 - 20.07.1941
Lindholm Anglia 20.07.1941 - 22.07.1942
Hamswell Anglia 22.07.1942 - 22.06.1943
Ingham Anglia 22.06.1943 - 5.09.1943
Swanton Morley Anglia 5.09.1943 - 18.11.1943
Lasham Anglia 18.11.1943 - 30.01.1944
Hart Ford Bridge Anglia 30.01.1944 - 19.11.1944
Epinoy (B-75) Francja 19.11.1944 - 5.07.1945
Volkel 5.07.1945 - 1.11.1945
Bruksela Belgia 1.11.1945 - 15.03.1946
Wahn Niemcy 15.03.1946 - 1.10.1946
Faldingworth Anglia 1.10.1946 - 3.01.1947

UŻYWANE SAMOLOTY

Fairey Battle Mk-I 09.1940 - 11.1940
VICKERS WELLINGTON Mk-I 11.1940 - 07.1941
VICKERS WELLINGTON Mk-II 07.1941 - 08.1942
VICKERS WELLINGTON Mk-III 03.1943 - 04.1943
VICKERS WELLINGTON Mk-IV 07.1942 - 04.1943
VICKERS WELLINGTON Mk-X 04.1943 - 08.1943
North American Mitchell Mk-II 09.1943 - 01.1944
DE HAVILLAND MOSQUITO Mk-III 08.1943 - 09.1943
DE HAVILLAND MOSQUITO Mk-VI 12.1943 - 12.1946
DE HAVILLAND MOSQUITO Mk-VIII 03.1944 - 04.1944


Vickers Wellington Mk-I


W serii wydawniczej Dywizjony Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie 1940-1946 ukazała się książka Józefa Zielińskiego „305 Dywizjon Bombowy Ziemi Wielkopolskiej i Lidzkiej im Marszałka Józefa Piłsudzkiego”

Oprac. Jacek Waszczuk

304 Dywizjon Bombowy "ZIEMI ŚLĄSKIEJ"


Dywizjon sformowano 23 sierpnia 1940 roku na lotnisku Bramcote. Większośćskładu dywizjonu wywodziła się z byłego 2 Pułku Lotniczego. Rozpoczęło szkolenie na samolotach Fairey Battle. Przed osiągnięciem gotowości bojowej zapadła decyzja o przezbrojeniu dywizjonu na znacznie nowocześniejsze samoloty VICKERS WELLINGTON. Pierwszego grudnia 1940 roku Dywizjon przebazowano na nowe lotnisko, na miejscu oczekiwały już nowe samoloty. W związku z czym praktycznie wyszkolony dywizjon rozpoczął przeszkalanie od nowa na większych samolotach. 24 kwietnia 1941 roku dywizjon zakończył szkolenie, wszedł w skład 1 Grupy Bombowej. Nocą 24/25 kwietnia wykonano pierwsze loty bojowe na bombardowanie Rotterdamu. Nocą 18/19 czerwca podczas lotu bojowego zestrzelony został Wellington, poległa pierwsza załoga 304 Dywizjonu. 1941 roku dywizjon zamknął wykonaniem 214 lotów bojowych w czasie 1202 godzin w tym czasie poległo 47 lotników. 25 kwietnia 1942 roku dywizjon wizytowany był przez naczelnego wodza gen. Broni Władysława Sikorskiego w towarzystwie wyższych oficerów, pierwsi piloci dywizjonu udekorowani zostali Krzyżami Virtuti Militari. Dywizjon przez ponad rok istnienia poniósł duże straty, ponieważ niemożliwy był szybki napływ nowych lotników należało pogodzić się z rychłym rozwiązaniem dywizjonu lub przenieść 304 do zadań przynoszących mniejsze straty w ludziach. Na początku maja 1942 roku dywizjon przeniesiono do lotnictwa obrony wybrzeża (19 Grupa Coastal Command). Rozpoczęły się nużące loty patrolowe nad Atlantykiem w poszukiwaniu niemieckich okrętów podwodnych (U-bootów). 26 maja zaatakowano U-boota uzyskując prawdopodobne uszkodzenie. W następnych miesiącach wielokrotnie atakowano zanurzające się okręty bez wyraźnych efektów. 13 sierpnia 1941 roku załoga por. Naw. Adolfa Nowickiego zatopiła pierwszego U-boota. 4 września 1942 roku podczas lotu patrolowego samolot został zaatakowany przez dwa myśliwce dalekodystansowe JUNKERS Ju-88, atak został odparty, uszkodzone myśliwce odleciały. 11 września ciężko uszkodzono kolejnego U-boota. 16 września jeden z Wellingtonów został zaatakowany przez 6 myśliwców Ju-88, podczas walki zestrzelono jednego napastnika, dwóch zostało zaliczonych jako zestrzelenia prawdopodobne. W 1942 roku dywizjon wykonał łącznie 1110 lotów bojowych w czasie 3274 godzin, straty wyniosły 60 lotników. 23 marca 1943 roku dwa samoloty zaatakowały U-booty, oba okręty zostały ciężko uszkodzone. Setki wykonanych lotów patrolowych przyniosły efekt 18 czerwca 1944 roku zatopiono U-441. 4 maja 1945 roku podczas ataku na U-boota załoga okrętu poddała się, okręt został wzięty do niewoli, wezwany na pomoc brytyjski okręt przypłynął we wskazany rejon i dokonał przejęcia okrętu. W czerwcu 1945 roku dywizjon wycofano z Coastal Command i po wyposażeniu w samoloty Warwick przeniesiono do lotnictwa transportowego (46 Grupa Transport Command), z tym przydziałem dywizjon dotrwał do rozwiązania 18 grudnia 1946 roku.


Łącznie lotnicy dywizjonu w Bomber Command wykonali 430 lotów bojowych w

czasie 2481 godzin, zrzucono 800 ton bomb w tym czasie poległo lub zaginęło 102 lotników oraz 35 dostało się do niewoli. W Coastal Command wykonano 2452 loty bojowe w czasie 21 331 godzin, poległo lub zaginęło 75 lotników, 31 poległo w wypadkach lotniczych. Zaatakowano 34 U-booty, 5 uznano za uszkodzone a dwa zatopiono (U-321 i U-441) zrzucono 20,5 t. bomb oraz 43,3 ton bomb głębinowych. Przy odpieraniu ataków niemieckich myśliwców daleko dystansowych (JUNKERS Ju-88 i MESSERSCHMITT Me-110) samoloty uczestniczyły w 170 walkach powietrznych, zestrzelono 3 samoloty, 3 zaliczono jako zwycięstwa prawdopodobne oraz 4 uszkodzono

Ważne daty

23.08.1940 sformowano dywizjon

24 04.1941 Dywizjon osiągnął gotowość bojową.

25 04. Obchodzono święto dywizjonu na pamiątkę pierwszych lotów bojowych.

18.12.1946 rozwiązano dywizjon

NZ oznaczenie kodowe malowane na samolotach do lipca 1944 roku

QD oznaczenie kodowe malowane na samolotach do rozwiązania dywizjonu

ODZNAKA srebrna bomba lotnicza z parą skrzydeł dźwigająca połówki kolorowych znaków rozpoznawczych <RAF> i PSP z nałożonym symbolem V od Victory - zwycięstwo oraz liczbę 304 (numer dywizjonu). Zatwierdzona Dz. Rozk. NW Nr 5 z 4.11.1943 poz. 54 Anglia nadawana 25.04



KOLEJNI DOWÓDCY

Brytyjczyk

S/Sdr W. Graham

Polacy

ppłk pil. Jan Biały 23.08.1940 - 23.12.1940
ppłk pil. Piotr Dudziński 23.12.1940 - 14.11.1941
mjr naw. Stanisław Poziomek 14.11.1941 - 16.08.1942
mjr pil. Kazimierz Czetowicz 16.08.1942 - 29.01.1943
kpt. pil Mieczysław Pronaszko 29.01.1943 - 19.11.1943
kpt. maw. Czesław Korbut 19.11.1943 - 11.04.1944
mjr pil. Jerzy Kranc 11.04.1944 - 3.01.1945
kpt. Stanisław Żurek 3.01.1945 - 14.06.1945
ppłk pil. Jacek Piotrowski 14.06.1945 - 18.12.1946

KOLEJNE LOTNISKA BAZOWANIA

Bramcote Anglia 23.08.1940 - 1.12.1940
Syerston Anglia 1.12.1940 - 20.07.1941
Lindholme Anglia 20.07.1941 - 14.05.1942
Tirre Anglia 14.05.1942 - 13.06.1942
Dale Anglia 13.06.1942 - 30.03.1943
Docking Anglia 30.03.1943 - 10.06.1943
Davisistow Moor Anglia 10.06.1943 - 20.12.1943
Predannack Anglia 20.12.1943 - 19.03.1944
Chivenor Anglia 19.03.1944 - 19.09.1944
Benbecula Anglia 19.09.1944 - 5.03.1945
St. Eval Anglia 5.03.1945 - 10.06.1945
North Weald Anglia 10.06.1945 - 1.09.1945
Chedburgh Anglia 1.09.1945 - 18.12.1946

UŻYWANE SAMOLOTY

Fairey Battle Mk-I 08.1940 - 11.1940
VICKERS WELLINGTON Mk-I 12.1940 - 06.1943
VICKERS WELLINGTON Mk-X 04.1943 - 06.1943
VICKERS WELLINGTON Mk-XIII 06.1943 - 04.1944
VICKERS WELLINGTON Mk-XIV 11.1943 - 08.1945
Vickers Warwick Mk-I i Mk-III 08.1945 - 12.1946

Oprac. Jacek Waszczuk

300 DYWIZJON BOMBOWY "ZIEMI MAZOWIECKIEJ"

300 Dywizjon Bombowy imienia gen. Władysława Sikorskiego został zorganizowany 1 lipca 1940 roku. 8 sierpnia dywizjon odniósł pierwszą stratę, por. Pilot Dominik Fengler podczas lotu szkolnego spowodował wypadek, pilot zginął samolot Fairey Battle został rozbity. W nocy z 14 na 15 września na trzech samolotach Fairey Battle wykonano pierwsze loty bojowe. Zrzucono bomby na barki desantowe w porcie Boulogne. Nocą z 13 na 14 października podczas bombardowania portu Boulogne odniesiono pierwszą stratę bojową. Poległa jedna załoga na skutek wyczerpania się paliwa. Łącznie do końca 1940 roku wykonano tylko 55 lotów bojowych gdyż od października nastąpiło przezbrojenie na nowy typ samolotu VICKERS WELLINGTON. 23 marca 1941 roku wykonano pierwsze loty na bombardowanie Berlina. Rok 1941 zakończono 441 lotami bojowymi. W maju 1942 roku samoloty rozpoczęły także loty na minowanie wód przybrzeżnych. W dniach 30 maja i 26 czerwca 1942 roku bombowce wzięły udział w pierwszych 1000 samolotowych bombardowaniach Niemiec, 1942 rok zamknięto wykonaniem 872 lotów bojowych. Podczas 1943 roku kontynuowano ofensywę bombową na Niemcy, bombardowano między innymi DÜsseldorf, Essen, Wuppertal, Dortmund, Kolonię, Krefeld, Hamburg oraz minowano wody przybrzeżne Kanału La Manche i Morza Północnego. Rok 1943 zamknięto wykonaniem 942 lotów bojowych, wysiłek bojowy okupiono śmiercią 95 lotników oraz 18 lotników dostało się do niewoli. W 1944 roku kontynuowano ofensywę bombową na Niemcy, wykonując także loty bombowe na inne cele, wyposażenie w nowe bombowce o większym zasięgu umożliwiło atakowanie celów które wcześniej były niedostępne. Między innymi nocą z 28 na 29 sierpnia oraz z 29 na 30 sierpnia 1944 roku wykonano naloty bombowe na port w Szczecinie, za każdym razem tracony był jeden samolot. W 1944 roku poniesiono największy wysiłek wojenny wykonując 961 lotów bojowych, w tym czasie poległo 114 lotników a 10 lotników dostało się do niewoli. W 1945 roku wykonano ostatnie bombardowania Berlina, Berchtesgaden (siedziba Hitlera). Ostatni lot bombowy wykonały samoloty 25 kwietnia 1945 roku na bombardowanie Berchtesgaden. Na przełomie kwietnia i maja wykonywano zrzutu podczas operacji MANNA a w maju latano na korzyść operacji EXODUS

11 października 1946 roku, nastąpiło rozwiązanie dywizjonu. Podczas istnienia jednostki wykonano 3891 lotów bojowych (na bombardowanie i minowanie) w czasie 20 244 godzin. Zrzucono około 13 500 ton bomb dodatkowo kilkaset ton min morskich oraz 152 tony żywności podczas operacji MANNA. Straty bojowe i niebojowe wyniosły 391 lotników poległych i zaginionych oraz 68 lotników trafiło do niewoli.

14 listopada 1940 roku 300 Dywizjon uzyskał gotowość bojową

1 lipca obchodzono święto dywizjonu

11 października 1946 roku rozwiązano dywizjon

ODZNAKA powstała w dwu wersjach oficerska posiadała wszystkie metalowe nie emaliowane części w kolorze złotym, w odznace dla podoficerów i szeregowych elementy metalowe były srebrne. Dodatkowo personel latający miał prawo nosić w węźle krawata szpilkę z koronowaną liczbą 300 złotą dla oficerów i srebrną dla podoficerów

BH - były to litery kodowe malowane na samolotach przez cały okres istnienia jednostki

Vickers Wellington Mk2 Vickers Wellington

KOLEJNI DOWÓDCY


ppłk inż. pil. Wacław Makowski 1 VII 1940 - 19 VIII 1941
mjr pil. Stanisław Cwynar 19 VII 1941 - 27 I 1942
mjr pil. Romuald Suliński 27 I 1942 - 9 VII 1942
mjr naw. Wacław Dukszto 9 VII 1942 - 1 XI 1942
mjr pil. Adam Kropiński 1 XI 1942 - 4 X 1943
mjr pil. Mieczysław Kucharski 4 V 1943 - 19 XI 1943
mjr pil. Kazimierz Kuzian 19 XI 1943 - 18 I 1944
mjr pil. Adam Kowalczyk 18 I 1944 - 2 IV 1944
mjr pil. Teofil Pożyczka 2 IV 1944 - 1 II 1945
mjr pil. Bolesław Jarkowski 1 II 1945 - 11 X 1946

LOTNISKA BAZOWANIA

Bramcote Wielka Brytania 1 VII 1940 - 23 VIII 1940
Swinderby Wielka Brytania 23 VIII 1940 - 18 VII 1941
Hamswell Wielka Brytania 18 VII 1941 - 22 V 1942
Ingham Wielka Brytania 22 V 1942 - 5 I 1943
Hamswel Wielka Brytania 5 I 1943 - 22 VI 1943
Ingham Wielka Brytania 22 VI 1943 - 1 III 1944
Faldingworth Wielka Brytania 1 III 1944 - 11 X 1946

UŻYWANE SAMOLOTY


Fairey Battle Mk-I VII 1940 - XI 1940
VICKERS WELLINGTON Mk I X 1940 - XI 1941
VICKERS WELLINGTON Mk III I 1943 - IV 1943
VICKERS WELLINGTON Mk IV VIII 1941 - I 1943
VICKERS WELLINGTON Mk X III 1943 - IV 1944
AVRO LANCASTER Mk-I i III III 1944 - X 1946



Oprac. Jacek Waszczuk, spotter.pl