|
Historia przemysłu lotniczego w Polsce
Historia przemysłu lotniczego w naszym kraju posiada już blisko stuletnią tradycję. Przez cały czas dąży do zaznaczenia swojej silnej pozycji na rynku światowym. Jest to możliwe dzięki ciągle rosnącej sprzedaży samolotów. W tym dziale pragniemy przedstawić Państwu najbardziej znane zakłady przemysłu lotniczego zarówno w Polsce, jak i za granicą.
Jak opisujemy w dziale historycznym, pierwsze próby zorganizowania przemysłu lotniczego podjęto w roku 1910, kiedy utworzono Warszawskie Towarzystwo Lotnicze "Awiata" mające prowadzić szkołę dla pilotów oraz warsztaty lotnicze. Później, w okresie II wojny światowej, na potrzeby niemieckiego lotnictwa wojskowego utworzono zakłady produkcji płatowców i remontu silników. Po wojnie zostały one przejęte przez władze polskie i na ich bazie tworzono zakłady produkujące na potrzeby lotnictwa.
W wyniku decyzji politycznych po wojnie praca zakładów oparła się głównie na licencjach zakupionych od ZSRR. Wtedy to właśnie powstały zakłady w Mielcu i Świdniku oraz wytwórnia silników w Rzeszowie. Upadek komunizmu i załamanie gospodarcze wschodnich sąsiadów postawiły polski przemysł w trudnej sytuacji. Prawie 75% produkcji z dnia na dzień straciło głównego odbiorcę. Wówczas konieczna stała się restrukturyzacja zakładów.
Na dzień obecny przemysł lotniczy w naszym kraju obejmuje kilkanaście zakładów państwowych, produkujących zarówno silniki, jak też osprzęt i wyposażenie lotnictwa.
Joanna Walczak
Polskie przedsiębiorstwa lotnicze
ZAKŁADY PRODUKUJĄCE MASZYNY LOTNICZE
- Centralne Warsztaty Lotnicze (1918 - 1928 przekształcone na Państwowe Zakłady Lotnicze)
ważniejsze produkcje: CWL WZ-X, CWL 18.01 "Orzeł Biały".
ważniejsze produkcje: Lublin R-X, Lublin R-XIII, Lublin R-XXI, LWS-2, LWS-3 "Mewa",
RWD-14 "Czapla" (LWS "Czapla").
- Wielkopolska Wytwórnia Samolotów "Samolot" (1923-1931)
ważniejsze produkcje: Bartel BM-2, Bartel BM-4, Hanriot H-28s.
- Podlaska Wytwórnia Samolotów (1923-1939)
ważniejsze produkcje: PWS-10, PWS-19, PWS-26, PWS-33 "Wyżeł".
- DWL-RWD (Doświadczalne Warsztaty Lotnicze - Rogalski - Wigura - Drzewiecki) (1925-1939)
ważniejsze produkcje: RWD-5, RWD-8, RWD-10, RWD-13, RWD-14 "Czapla" (LWS "Czapla").
- Państwowe Zakłady Lotnicze w Warszawie (1928-1939) przekształcone w 1935 na "Państwowe Zakłady Lotnicze Wytwórnia Płatowców-1 na Okęciu"
ważniejsze produkcje: PZL P-7, PLZ P-11, PZL-23 "Karaś", PZL-37 "Łoś".
ważniejsze produkcje: LWD Szpak, TS-8 "Bies", TS-11 "Iskra", M-15 "Belphegor", PZL M-20 "Mewa", PZL I-22 Iryda.
ważniejsze produkcje: PZL-104 "Wilga", PZL-106 "Kruk", PZL-130 "Orlik".
- SZD (Szybowcowy Zakład Doświadczalny) (1948) - PZL-Bielsko (po 1990)
ważniejsze produkcje: SZD-30 "Pirat", SZD-36 "Cobra", SZD-42-2 Jantar 2B, SZD-45 "Ogar", SZD-50-3 Puchacz.
ważniejsze produkcje: PZL Mi-1, PZL W-3 "Sokół", PZL SW-4, PW-5 "Smyk", PW-6.
ZAKŁADY POMOCNICZE
ważniejsze produkcje: zajmuje się głównie produkcją komponentów lotniczych i kompletnych jednostek napędowych. W maju 2006 zamontowano pierwszy silnik do F-16 wyprodukowany w fabryce Rzeszowskiej.
- "Fasil" (1947-1950) - Wytwórnia Sprzetu Komunikacyjnego (1951-1969) - Kombinat "Delta-Hydral" (1970-1974) - Kombinat "PZL-Hydral" (1975-1993) - Kombinat "PZL-Hydral" SA (od grudnia 1993). Fabryka miesci się we Wrocławiu.
ważniejsze produkcje: pompy paliwowe, regulatory mieszanki powietrzno-paliwowej, pompy smarownicze i zawory, hydrauliczne bloki sterujące, elektroniczne układy i systemy sterujące.
ważniejsze produkcje: zajmuje się produkcją tłokowych silników lotniczych w układzie gwiazdowym cylindrów: ASz-62 IR-16, ASz-62IR-M18, ASz62IR-M18/K9-BA, ASz62IR-M18/K9-BB AI-14 RA oraz wyroby (części, podzespoły, zespoły) do wyżej wymienionych silników lotniczych.
|
Historia lotnictwa 
